Sep 202013
 

Bài thứ mười lăm, Nhịp Cầu Thệ-Thuỷ, thí-nghiệm dung-hoà âm-nhạc của Pyotr Ilyich Tchaikovsky vào với thi-ca của Nguyễn Du và Lý Bạch. Trong vở opéra Eugene Onegin (Hoàng Thạch-Lân), Tchaikovsky đã miêu-tả một mối tình chị để lỡ duyên em, cho đến kỳ tái-ngộ mai sau thì dịp tương-phùng ngày nao đã mất. Bài tứ-tấu Slykhalil’vy (Ai Thấu Chăng Niềm) là bài mở đầu vở nhạc-kịch này: hai chị em Tatjana (Thu-Thảo) và Olga (Xuân-Băng), phong-lưu tót bậc hồng-quần, xuân xanh xấp-xỉ tuần cập-kê, đang mơ-mộng yêu-đương qua lời thơ Pushkin não-nùng diễm-ảo; mẹ và u già thì mỉm cười lắc đầu trước giấc mộng thanh-xuân kia, khẽ-khàng trao đổi cùng nhau những kinh-nghiệm đoạn-trường ai có qua cầu mới hay mà suốt một đời con người ta chỉ có thể sống để bụng, chết mang theo, chứ chẳng mong gì hai thế-hệ một sớm một chiều thông-cảm kịp. Continue reading »

Sep 202013
 

Bài thứ mười bốn, Từ Cõi Thiên-Thu, cấu-thành bởi khúc aria Podrugi Milye trong vở opéra Pique Dame (Hắc-Bích Yêu-Nương) của Pyotr Ilyich Tchaikovsky, kết ngưng tinh-thể bằng ý thơ thê-thiết của nhà thơ yểu-mệnh đời Trung-Đường Lý Hạ. Màu đen chết lịm tử-dạ huyền-châu của bài này đòi hỏi giọng hát bi-thương kịch-tính. Tiếng hát âm-sắc trẻ-trung nhưng lại cũng rất hàm-chứa tư-duy già-giặn của con oanh vàng D. C. Nga My đã hội đủ yếu-tố bất-kỳ-xuất-ý này.
Continue reading »

Sep 202013
 

Bài thứ mười ba, Hoàng-Hạc Tịch-Dương, là do người dịch ghép ý thơ Thôi-Hạo và Phạm Thiên-Thư lại cùng nhau, ngõ hầu tạo ra được một ca-khúc xứng đáng với chất giọng dịu-dàng thanh-quý của nữ-nghệ-sĩ Mai Hương, con người ngót nửa thế-kỷ buồn vui đã từng an-ủi chúng ta trong nếp áo dài thuần-hậu. Ẩn chứa đằng sau nét nhạc âm-u lam khói Ombra Di Fillide của Vincenzo Bellini cũng là cả một trời luyến-tiếc lệ đá xanh rêu của người lữ-thứ chiều hôm bị lỡ chuyến tàu thời-gian lui về quá-khứ.
Continue reading »

Sep 202013
 

Bài thứ mười hai, Đi Hoang, phóng-tác ca-khúc độc-lập theo trường-phái cabaret nhan-đề Nanas Lied của nhạc-sĩ Đức Kurt Weill, mượn miệng một thiếu-phụ cầu sương điếm cỏ trong giới hộp đêm Bá-Linh, mái tóc hất tung, vành môi mím chặt, tàn thuốc gạt rơi, ly men hớp cạn, nói thẳng vào mặt cuộc đời. Xét thấy nền âm-nhạc Việt Nam hiện còn đang thiếu sót những cung-bậc trực-diện gắt-gay, chúng tôi muốn đưa đến với người nghe một tác-phẩm không lấy duyên-dáng làm đẹp, không nhờ nũng-nịu đưa duyên, mà nó bắt kẻ đến nhìn mình phải chấp-nhận cái ngang-nhiên chân-thực. Tài nhả ngọc phun châu của Tiết-Đào thành Trường-An thế-kỷ IX lại tạo được nhân-dáng rất hiện-đại này.
Continue reading »

Sep 202013
 

Bài thứ mười một, Ngấn Ly-Trần, ý ở đoạn song-tấu Uzh Vecher (Đây Hoàng-Hôn) trong vở opéra Pique Dame (Hắc-Bích Yêu-Nương) Pyotr Ilyich Tchaikovsky đã viết. Yêu người song chẳng được cùng ai nặng nợ, đến kỳ cách-trở âm-dương, đành xin thấp-thoáng về đứng trước hiên mưa, lờ-lững đến nép bên rèm gió, đó là đề-tài của cả mạch chuyện Alexander Pushkin lẫn dòng thơ Hàn Mặc-Tử. Ba thi-phẩm họ Hàn đã góp gió êm bay cho mấy luồng giai-điệu Tchaikovsky ngược xuôi lan toả.
Continue reading »