Sep 202013
 

Bài thứ mười bốn, Từ Cõi Thiên-Thu, cấu-thành bởi khúc aria Podrugi Milye trong vở opéra Pique Dame (Hắc-Bích Yêu-Nương) của Pyotr Ilyich Tchaikovsky, kết ngưng tinh-thể bằng ý thơ thê-thiết của nhà thơ yểu-mệnh đời Trung-Đường Lý Hạ. Màu đen chết lịm tử-dạ huyền-châu của bài này đòi hỏi giọng hát bi-thương kịch-tính. Tiếng hát âm-sắc trẻ-trung nhưng lại cũng rất hàm-chứa tư-duy già-giặn của con oanh vàng D. C. Nga My đã hội đủ yếu-tố bất-kỳ-xuất-ý này.
Continue reading »

Sep 202013
 

Bài thứ năm, Lầu Xuân Dáng Ngọc, nguyên là đoạn song-ca Moj Milenkij Druzhok của hai nhân-vật mục-đồng mục-nữ Daphnis và Chloé (Dương-Xuân Yên-Liễu), hồi thứ ba vở opéra Pique Dame (Hắc-Bích Yêu-Nương) do Pyotr Ilyich Tchaikovsky sáng-tác dựa theo cốt chuyện cùng tên của Alexander Pushkin. Riêng đoạn song-ca này Tchaikovsky đã vay mượn nét nhạc Mozart duyên-dáng, chạm-trổ tinh-xảo tựa các pho tượng men sứ xinh-xinh nơi thành Vienna thời Marie Antoinette. Chúng tôi mạn phép ảo-hoán cặp tình-nhân búp-bê Andersen kia thành đôi Lương Sơn-Bá, Chúc Anh-Đài Lăng Ba Lạc Đế đúng phong-cách múa rối bóng Trung-Quốc. Lời thơ do đó mô-phỏng những bài thơ diễm-tình ỷ-lệ của nhà thơ Đường Vương Xương-Linh.
Continue reading »

Sep 202013
 

Bài thứ tư, Nô-Lệ Tình-Si, gốc-tích ở vở musical Kiss Me, Kate (Hôn Anh Đi Em) do nhạc-sĩ Mỹ Cole Porter chuyển-thể vở hài-kịch bất-hủ The Taming of the Shrew (Con Ngựa Bất-Kham) của William Shakespeare. Khúc hát là lời tuyên-ngôn duy-ái của nữ nhân-vật chính Catarina Minola (Mã Băng-Trinh), con ngựa bất-kham hằng bấy nhiêu lâu ưỡn ngực thách-thức cuộc đời, sao nay lại mở vành môi cong-cớn ra mà biểu-dương sức sống vạn-năng của tình yêu bất-diệt. Vay mượn chất liệu từ Ngư Huyền-Cơ, kỹ-nữ kiêm thi-nhân đời Đường, tạo-hình ngôn-ngữ vì thế thả tay phóng-túng, đúng với chất nhạc Mỹ hiện-đại; nó đòi hỏi lời ca phải bùng nổ từ dưới sâu khát-vọng luống bao thế-kỷ loài người lấp kín chôn sâu.
Continue reading »

Sep 202013
 

Bài thứ nhất, Xuôi Giòng Nước Chảy, trích ở hồi thứ ba vở opéra Les Contes D’ Hoffmann (Ly-Trai Chiếu-Dị) của Jacques Offenbach, chuyển ngữ khúc Barcarolle (Đò Đưa) trêu sầu gợi nhớ của nhân-vật Giulietta (Ngọc-Thuyền), chuyên nhiếp-hồn đàn ông trên khắp cõi Venezia (Doanh-Phố). Trong bản dịch Nôm, nhằm chiêu gọi nguyệt-phách bao kẻ Tầm-Dương đầu bờ, Tiền-Đường cuối bến, người dịch đã vận-dụng chất liệu thơ Bạch Cư-Dị đời Đường và Phạm Quý-Thích triều Nguyễn:

Nhất phiến tài tình thiên cổ luỵ,
Giang Châu Tư Mã thấp thanh sam.

Continue reading »